Trò nối điểm thành ô trên bàn 3×3, 4×4 hoặc 5×5, chơi với máy ở ba mức độ hoặc hai người trên một máy. Khép kín ô để ghi điểm.
Trò chơi nối điểm Dots and Boxes là gì?
Nối điểm (Dots and Boxes) là trò chơi hai người trên một lưới chấm, trong đó hai người thay nhau nối hai chấm kề nhau bằng một nét, nét nào khép cạnh thứ tư của một ô vuông thì người kẻ được ô đó và kẻ tiếp. Khi mọi đoạn đã được kẻ, ai nhiều ô hơn thì thắng. Nhiều người Việt biết trò này từ thời đi học với tên gọi nối chấm thành ô vuông, chơi trên giấy kẻ ô.
Trông thì giống trò giết thời gian trong lớp, và đúng là nhiều người chơi như vậy. Nhưng bên dưới là cả một chiến thuật sâu đã được các nhà toán học nghiên cứu hàng chục năm. Ý tưởng then chốt là quyền kiểm soát: cuối ván, bên buộc được đối thủ mở các chuỗi ô dài thường sẽ ăn phần lớn số ô.
Cách chơi nối điểm
Game có bàn 3×3, 4×4 hoặc 5×5 ô, tức lưới 16, 25 hoặc 36 chấm. Hai bên lần lượt kẻ một đoạn ngang hoặc dọc nối hai chấm nằm cạnh nhau. Không được kẻ chéo, và mỗi đoạn chỉ kẻ được một lần.
Nếu đoạn bạn vừa kẻ là cạnh thứ tư của một ô, hoặc của hai ô cùng lúc, các ô đó thuộc về bạn và bạn phải kẻ thêm một đoạn nữa. Lượt của bạn kéo dài chừng nào đoạn mới còn khép được ô, và kết thúc ở đoạn đầu tiên không khép được ô nào.
Ván kết thúc khi mọi đoạn đã kẻ xong và ô nào cũng có chủ. Ai nhiều ô hơn thì thắng. Bàn 3×3 và 5×5 có số ô lẻ, 9 và 25 ô, nên luôn có người thắng; chỉ bàn 4×4 với 16 ô mới có thể hòa.
Mẹo chơi nối điểm: chuỗi, thí ô và quyền kiểm soát
Đừng kẻ cạnh thứ ba. Ô đã có ba cạnh là món quà cho đối thủ: họ ăn ngay và được đi tiếp. Đầu ván, nước nào không tạo ra cạnh thứ ba đều là nước an toàn. Giai đoạn đầu của ván thực chất là cuộc đua xem ai hết nước an toàn trước.
Hiểu chuỗi và vòng. Khi nước an toàn cạn dần, bàn cờ tách thành các chuỗi, tức những dãy ô mà ăn ô này thì mở ô kế tiếp, và các vòng, tức chuỗi khép kín. Chuỗi từ ba ô trở lên là chuỗi dài. Mở một chuỗi là nhường cả chuỗi cho đối thủ, nên khi buộc phải nhường, hãy mở chuỗi ngắn nhất trước.
Dùng nước chừa hai ô. Khi đối thủ mở một chuỗi dài, bạn không nhất thiết phải ăn hết. Hãy ăn mọi ô trừ hai ô cuối, rồi kẻ đoạn ở đầu xa của chuỗi để hai ô đó thành một cặp mà đối thủ chỉ cần một nét là ăn được. Họ ăn hai ô rồi buộc phải mở chuỗi tiếp theo cho bạn. Với vòng, hãy chừa lại bốn ô theo cách tương tự. Hy sinh nhỏ này chính là cách giữ quyền kiểm soát.
Tính xem giữ quyền kiểm soát có lời không. Giữ quyền kiểm soát tốn hai ô cho mỗi chuỗi và bốn ô cho mỗi vòng, nên chỉ có lời khi các chuỗi còn lại đủ dài. Nếu toàn chuỗi ngắn, ăn hết có khi lại tốt hơn.
Giành đúng số chuỗi dài. Một quy tắc trong sách của nhà toán học Elwyn Berlekamp, gọi là quy tắc chuỗi dài, nói rằng người đi trước nên cố làm cho số chấm cộng số chuỗi dài là số chẵn, còn người đi sau muốn số đó lẻ. Vòng không tính là chuỗi dài. Trên bàn 3×3 và 5×5 của game (16 và 36 chấm), người đi trước muốn số chuỗi dài là chẵn; trên bàn 4×4 (25 chấm) thì muốn lẻ. Lái giữa ván về đúng số chuỗi là điều quyết định ai nắm quyền kiểm soát lúc cuối.
Cỡ bàn và các mức độ của máy
Bàn 3×3 chơi nhanh, hợp để học cách các chuỗi hình thành. Bàn 4×4 và 5×5 cho ván dài hơn, nhiều chuỗi hơn và nhiều đất cho các chiến thuật ở trên. Bạn chơi với máy ở mức Dễ, Vừa hoặc Khó, chọn ai đi trước, hoặc chơi hai người trên cùng một máy.
Mức Dễ hay ăn các ô cho không nhưng ngoài ra đi khá lỏng. Mức Vừa luôn ăn ô khi có, tránh nhường ô chừng nào còn tránh được, rồi mở chuỗi ít thiệt nhất. Mức Khó còn biết chừa hai ô cuối chuỗi và tính trước qua các nước an toàn cuối cùng để tránh phải mở chuỗi dài đầu tiên. Muốn thắng mức Khó, bạn phải thắng trong cuộc giành số chuỗi.
Lịch sử trò chơi nối điểm
Dots and Boxes được nhà toán học người Pháp Édouard Lucas mô tả lần đầu năm 1889 với tên la pipopipette. Trò chơi lan rộng thành trò chơi học trò ở nhiều nước và tới nay vẫn là một trong những trò nổi tiếng nhất chỉ cần giấy và bút.
Chiến thuật của nó được các nhà toán học nghiên cứu kỹ trong lý thuyết trò chơi tổ hợp. Elwyn Berlekamp, một trong những người đặt nền móng cho lĩnh vực này, đã viết hẳn một cuốn sách về trò chơi, The Dots and Boxes Game, xuất bản năm 2000, giải thích chi tiết quy tắc chuỗi dài và nước chừa hai ô.
Chơi nối điểm online miễn phí trên Hevagames
Nối điểm chạy trên trình duyệt của điện thoại, máy tính bảng và máy tính, không cần tải về. Mỗi đoạn có vùng chạm vô hình được nới rộng, nên dễ kẻ trúng trên màn hình điện thoại nhỏ. Bạn cũng có thể dùng phím mũi tên để chuyển giữa các đoạn và Enter hay phím cách để kẻ. Bộ đếm ô của mỗi bên nằm phía trên bàn.
Nút Đi lại hoặc Ctrl+Z lùi lại nước vừa đi của bạn cùng nước đáp của máy. Ván bỏ dở nằm lại trong trình duyệt, số ván thắng liên tiếp trước máy được ghi lại, và giao diện theo chế độ sáng hoặc tối của trang.
Cách chơi
- 1Chọn Chơi với máy (Dễ, Vừa hoặc Khó, và ai đi trước) hoặc 2 người chơi, rồi chọn cỡ bàn.
- 2Lần lượt kẻ một đoạn nối hai chấm cạnh nhau.
- 3Ai kẻ cạnh thứ tư của một ô thì ô đó thuộc về người đó, và được kẻ tiếp.
- 4Kẻ hết các đoạn thì ai nhiều ô hơn thắng. Bằng nhau là hòa.
Điều khiển
Mẹo
- Tránh kẻ cạnh thứ ba của một ô, đối thủ sẽ ăn ngay.
- Cuối ván nước nào cũng phải nhường ô. Hãy mở chuỗi ngắn nhất trước.
- Ở cuối một chuỗi dài, bạn có thể chừa hai ô cuối cho đối thủ để họ phải mở chuỗi tiếp theo.
